Nhiều doanh nghiệp đang quan tâm đến quy định mới của Luật Quản lý thuế 2025 liên quan đến quyền truy cập dữ liệu của cơ quan thuế. Vậy từ ngày 01/07/2026, cơ quan thuế có được truy cập dữ liệu phần mềm kế toán của doanh nghiệp hay không? Trường hợp nào sẽ bị kiểm tra và doanh nghiệp cần chuẩn bị những gì?
Cơ quan thuế có quyền truy cập dữ liệu phần mềm kế toán từ 01/07/2026
Theo Điều 23 Luật Quản lý thuế 2025 (có hiệu lực từ ngày 01/07/2026), khi có dấu hiệu trốn thuế, cơ quan quản lý thuế được áp dụng các biện pháp thu thập thông tin để phục vụ công tác kiểm tra.
Cụ thể, thủ trưởng cơ quan quản lý thuế có quyền yêu cầu các cơ quan, tổ chức, cá nhân liên quan cung cấp thông tin bằng văn bản hoặc trả lời trực tiếp. Đồng thời, cơ quan thuế được quyền truy cập vào dữ liệu phần mềm kế toán, hóa đơn điện tử và máy tính tiền của người nộp thuế có dấu hiệu trốn thuế.
Như vậy, quy định này là có thật và sẽ chính thức được áp dụng từ ngày 01/07/2026.
Không phải mọi doanh nghiệp đều bị truy cập dữ liệu kế toán
Một điểm doanh nghiệp cần lưu ý là cơ quan thuế không được truy cập dữ liệu phần mềm kế toán một cách tùy ý đối với tất cả người nộp thuế.
Theo quy định, quyền truy cập này chỉ được áp dụng trong trường hợp người nộp thuế có dấu hiệu trốn thuế và phục vụ hoạt động kiểm tra thuế theo quy định pháp luật.
Điều này đồng nghĩa với việc các doanh nghiệp thực hiện đầy đủ nghĩa vụ kê khai, nộp thuế và lưu trữ chứng từ hợp lệ không cần quá lo lắng về việc cơ quan thuế truy cập dữ liệu một cách thường xuyên.
Cơ quan thuế có thể thu thập những dữ liệu nào?
Khi phát hiện dấu hiệu trốn thuế, cơ quan thuế có thể khai thác và đối chiếu các nguồn dữ liệu như:
- Dữ liệu từ phần mềm kế toán của doanh nghiệp;
- Dữ liệu hóa đơn điện tử;
- Dữ liệu từ máy tính tiền kết nối với cơ quan thuế;
- Hồ sơ khai thuế;
- Thông tin từ các tổ chức, cá nhân có liên quan;
- Các chứng từ phục vụ việc xác minh nghĩa vụ thuế.
Việc kết nối và số hóa dữ liệu ngày càng mạnh mẽ giúp cơ quan thuế có thêm công cụ để đối chiếu doanh thu, chi phí, công nợ và nghĩa vụ thuế của doanh nghiệp.
Doanh nghiệp có trách nhiệm cung cấp thông tin
Luật cũng quy định rõ trách nhiệm của các cơ quan, tổ chức và cá nhân khi nhận được yêu cầu cung cấp thông tin từ cơ quan thuế.
Theo đó, đơn vị được yêu cầu phải:
- Cung cấp thông tin đúng nội dung được yêu cầu;
- Thực hiện đúng thời hạn quy định;
- Gửi đúng địa chỉ theo yêu cầu;
- Chịu trách nhiệm về tính chính xác và trung thực của thông tin cung cấp.
Việc chậm cung cấp hoặc cung cấp thông tin không chính xác có thể dẫn đến các rủi ro pháp lý trong quá trình kiểm tra thuế.
Cơ quan thuế được tạm giữ tài liệu khi cần xác minh dấu hiệu trốn thuế
Ngoài quyền thu thập thông tin, Điều 23 Luật Quản lý thuế 2025 còn cho phép cơ quan thuế tạm giữ tài liệu liên quan đến trường hợp có dấu hiệu trốn thuế.
Việc tạm giữ chỉ được thực hiện khi cần căn cứ để xác định hành vi trốn thuế và phải có:
- Quyết định tạm giữ;
- Biên bản tạm giữ;
- Bàn giao đầy đủ một bản quyết định và biên bản cho tổ chức, cá nhân có tài liệu bị tạm giữ.
Điều này nhằm đảm bảo tính minh bạch và quyền lợi hợp pháp của người nộp thuế trong quá trình kiểm tra.
Doanh nghiệp cần chuẩn bị gì từ bây giờ?
Trong bối cảnh cơ quan thuế ngày càng đẩy mạnh quản lý bằng dữ liệu số, doanh nghiệp nên chủ động:
- Sử dụng phần mềm kế toán và hóa đơn điện tử đúng quy định;
- Đảm bảo dữ liệu doanh thu, chi phí được ghi nhận đầy đủ và chính xác;
- Lưu trữ chứng từ điện tử khoa học, dễ tra cứu;
- Thường xuyên đối chiếu dữ liệu kế toán với dữ liệu hóa đơn điện tử;
- Kiểm soát rủi ro hóa đơn và các giao dịch với đối tác.
Việc minh bạch dữ liệu không chỉ giúp doanh nghiệp giảm thiểu rủi ro khi thanh tra, kiểm tra thuế mà còn nâng cao hiệu quả quản trị tài chính nội bộ.
Kết luận
Từ ngày 01/07/2026, theo Luật Quản lý thuế 2025, cơ quan thuế có quyền truy cập dữ liệu phần mềm kế toán, hóa đơn điện tử và máy tính tiền của người nộp thuế khi có dấu hiệu trốn thuế.
Tuy nhiên, đây là biện pháp phục vụ hoạt động kiểm tra thuế trong các trường hợp có dấu hiệu vi phạm, không áp dụng đại trà đối với tất cả doanh nghiệp. Do đó, việc chuẩn hóa dữ liệu kế toán, sử dụng hóa đơn điện tử đúng quy định và xây dựng hệ thống quản lý minh bạch sẽ là giải pháp giúp doanh nghiệp chủ động thích ứng với môi trường quản lý thuế ngày càng số hóa.